Độc giả thân mến,

Trong hành trình khám phá nghệ thuật Việt Nam, Art Nation số #10 với chủ đề “Nghệ thuật vị hiền tài” tôn vinh bảo trợ nghệ thuật – động lực cốt lõi giúp giữ gìn và nuôi dưỡng di sản quý báu của chúng ta. Từ những hình thức bảo trợ thủ công mỹ nghệ của triều đình phong kiến xưa, các công trình công cộng của chính quyền thuộc địa nhằm định hình thẩm mỹ Đông Dương hiện đại, đến các sáng kiến của các tổ chức và bộ sưu tập tư nhân hiện nay, bảo trợ nghệ thuật đã và đang định hình rõ nét quỹ đạo phát triển của nghệ thuật Việt Nam. Và khi nền nghệ thuật chuyển mình theo thời gian, vai trò của các nhà bảo trợ cũng thay đổi theo đó. Không còn giới hạn trong những phân vai rõ rệt, các nghệ sỹ ngày nay đã trở thành các nhà bảo trợ, còn các nhà bảo trợ cũng đang bước ra khỏi vai trò hỗ trợ tài chính đơn thuần để trở thành những người hợp tác và bạn đồng hành trong quá trình sáng tạo nghệ thuật.

Nhận thức rõ tầm quan trọng của bảo trợ nghệ thuật tại Việt Nam từ lịch sử sơ khai đến những bước tiến tương lai, số #10 đặt vấn đề ngày một cấp thiết: nghệ thuật không chỉ đơn thuần là một vật phẩm để chiêm ngưỡng hay sưu tập, được giữ trong những chiếc “hộp trắng” hiện đại hay được bán ra với giá ngày càng cao tại các phiên đấu giá. Nghệ thuật, về bản chất, là một phần không thể thiếu của xã hội, cần được tập thể nuôi dưỡng, trân trọng, giữ gìn và lên kế hoạch cho tương lai. Trong hệ thống bảo trợ ngày càng mở rộng tại Việt Nam, sự cống hiến của các nhà bảo trợ tư và công, vì vậy, không chỉ dừng lại ở việc cung cấp tài chính. Họ tạo ra các không gian sáng tạo nghệ thuật và tương tác với các cộng đồng rộng lớn hơn thông qua các chương trình lưu trú sáng tác, triển lãm công cộng, chương trình giáo dục, giải thưởng, v.v.. Cách tiếp cận toàn diện này chính là một yếu tố then chốt đảm bảo rằng nghệ thuật Việt Nam duy trì tính đổi mới và năng động trong nước và trên trường quốc tế.

Trong số báo này, chúng tôi đem đến những câu chuyện về các nhà bảo trợ nghệ thuật có tầm nhìn xa trông rộng, hay các chính sách bảo trợ với định hướng rõ ràng, mang tính chiến lược cho nền văn hoá – nghệ thuật Việt Nam. Kết hợp các mô hình trong nước và quốc tế, ta có thể lấy cảm hứng từ các Giải thưởng Nhà Bảo trợ của Năm đã góp phần xây dựng một nền nghệ thuật Singapore bền vững qua hơn bốn thập kỷ, cách thành phố Kanazawa triển khai sự bảo trợ toàn diện kogei như một di sản lịch sử và nghệ thuật tại Triển lãm Tam niên Kogei tại Kanazawa (Nhật Bản), hay những thành quả hợp tác năng động tại dự án “Tới bến?” (2025) của Tháng Thực hành Nghệ thuật từ Hà Nội đến Berlin (Đức). Các chiến lược tái định vị thương hiệu cho hội chợ nghệ thuật Đài Bắc Đương Đại (Đài Loan), nguồn bảo trợ tư nhân và định hướng giám tuyển tại bảo tàng Dib Bangkok (Thái Lan), hay mô hình bảo trợ nghệ thuật trong trường học của Nguyễn Art Foundation (TP. HCM) đều là những góc nhìn quý giá về cách hình thức bảo trợ đương đại đang phá bỏ các rào cản truyền thống để thúc đẩy những trao đổi đa văn hoá.

Qua những câu chuyện này, Art Nation mời quý độc giả cùng suy ngẫm về tầm quan trọng của bảo trợ nghệ thuật trong việc định hình tương lai của nghệ thuật Việt Nam – dù là thủ công mỹ nghệ, điêu khắc, sân khấu hay nhiếp ảnh. Hy vọng số báo này sẽ truyền cảm hứng cho những hình thức bảo trợ hay hợp tác mới tại Việt Nam, và để chúng ta cùng tôn vinh tinh thần hỗ trợ và đoàn kết giúp nghệ thuật Việt luôn sống động và vươn xa.

Trân trọng,
Ace Lê
Editor-in-Chief